400 പേജോളം എന്തായിരിക്കും കുടുംബ ക്ഷേത്രത്തെ ക്കുറിച്ച് എന്ന് ഞാൻ ആദ്യം ഒന്ന് ചിന്തിച്ചു പോയി. എന്നാൽ എനിക്ക് പുസ്തകം വായിച്ചപ്പോഴുണ്ടായ സന്തോഷവും അതിലേറെ അത് പകർന്നുതന്ന അറിവുകളും ഒരുപാട് ഒരുപാടാണ്. ഇതൊരു കുടുംബചരിത്രം മാത്രമായി ഒതുങ്ങിനിൽക്കുന്ന ഒന്നല്ല, മറിച്ച് കേരളത്തിന്റെ, പ്രത്യേകിച്ച് വടക്കൻ കേരളത്തിന്റെ സാംസ്കാരികവും ആത്മീയവുമായ പൈതൃകത്തിലേക്കുള്ള ഒരു വാതിൽ കൂടി ആണ്.

ഒരു വായനക്കാരി എന്ന നിലയിൽ എനിക്ക് തോന്നിയ ചില കാര്യങ്ങൾ

  1. ഗൃഹാതുരത്വം ഉണർത്തുന്ന ആഖ്യാനം:
    പുസ്തകത്തിന്റെ ആദ്യഭാഗങ്ങളിൽ, മണ്ണിയാട്ട് തറവാടിനെക്കുറിച്ചും അവിടുത്തെ കാരണവന്മാർ, പ്രത്യേകിച്ച് ‘തമ്പായി അമ്മൂമ്മ’യെക്കുറിച്ചും വിവരിക്കുന്നത് ഹൃദയസ്പർശിയായി തോന്നി. പ്രകൃതിയോടും ജീവജാലങ്ങളോടും ഇഴുകിച്ചേർന്ന് ജീവിച്ചിരുന്ന ആ പഴയ തലമുറയുടെ ചിത്രം വായനക്കാരുടെ മനസ്സിലും സ്വന്തം തറവാടിനെയും മുത്തശ്ശിമാരെയും കുറിച്ചുള്ള ഗൃഹാതുരത്വം ഉണർത്തുന്നു. ഭഗവതി എന്നത് വെറുമൊരു വിഗ്രഹമല്ല, മറിച്ച് കെടാവിളക്കിലെ വെളിച്ചമാണെന്നും അത് കുടുംബത്തിലെ ഓരോ അംഗത്തിന്റെയും പ്രാണവായുവാണെന്നുമുള്ള തിരിച്ചറിവ് വായനക്കാരിലേക്കും പകരാൻ താങ്കൾക്ക് സാധിച്ചിട്ടുണ്ട്.
  2. ശാക്തേയ ആരാധനയുടെയും മാതൃദായക്രമത്തിന്റെയും രേഖപ്പെടുത്തൽ:
    ഇന്നത്തെ തലമുറയ്ക്ക് അത്ര പരിചിതമല്ലാത്ത ശാക്തേയ സമ്പ്രദായത്തെക്കുറിച്ചും, കേരളത്തിൽ നിലനിന്നിരുന്ന മരുമക്കത്തായ (മാതൃദായ) പാരമ്പര്യത്തെക്കുറിച്ചും വളരെ വ്യക്തമായി ഇതിൽ പ്രതിപാദിച്ചിരിക്കുന്നു. സ്ത്രീകളെ ആദരിക്കുകയും, കുടുംബത്തിന്റെ നെടുംതൂണായി കാണുകയും ചെയ്തിരുന്ന ഒരു സംസ്കാരം നമുക്കുണ്ടായിരുന്നുവെന്ന് ഈ പുസ്തകം ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു. “സ്ത്രീകളിലൂടെ നിലനിൽക്കുന്ന കുലപാരമ്പര്യം” എന്ന ആശയം വളരെ ശക്തമായി അവതരിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.
  3. പ്രകൃതിയും ഈശ്വരനും:
    “ലോകമേ തറവാട്”, “വസുധൈവ കുടുംബകം” എന്നീ ആശയങ്ങളെ മുൻനിർത്തി, കാവുകളും കുളങ്ങളും ഗുളികൻ തറയും എല്ലാം എങ്ങനെയാണ് നമ്മുടെ ആവാസവ്യവസ്ഥയുടെ ഭാഗമായിരുന്നതെന്ന് ഈ പുസ്തകം ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു. ഉറുമ്പൂട്ട് പോലുള്ള ആചാരങ്ങളിലൂടെ പ്രകൃതിയിലെ എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളെയും കരുതേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകത പുതിയ കാലഘട്ടത്തിൽ വലിയൊരു സന്ദേശമാണ് നൽകുന്നത്.
  4. ക്ഷേത്ര വിജ്ഞാനകോശം:
    മണ്ണിയാട്ട് കാവിനെക്കുറിച്ച് മാത്രമല്ല, മൂകാംബിക, കൊടുങ്ങല്ലൂർ, തിരുമാന്ധാംകുന്ന്, മാടായിക്കാവ് തുടങ്ങി കേരളത്തിലെയും കർണാടകയിലെയും പ്രധാനപ്പെട്ട ശാക്തേയ ക്ഷേത്രങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരണം ഒരു വിജ്ഞാനകോശം പോലെ തോന്നി. ഓരോ ക്ഷേത്രത്തിലെയും ഐതിഹ്യങ്ങളും ആചാരങ്ങളും വിവരിച്ചിരിക്കുന്നത് ഭക്തർക്കും വായനക്കാർക്കും ഒരുപോലെ ഉപകാരപ്രദമാണ്.
  5. ചരിത്രവും ഐതിഹ്യവും:
    പഴശ്ശിരാജാവു മുതൽ സാമൂതിരി വരെയുള്ള ചരിത്രപുരുഷന്മാരും, ഉണ്ണിയാർച്ചയും തച്ചോളി ഒതേനനും പോലുള്ള വീരനായകരും ഭഗവതി ആരാധനയുമായി എങ്ങനെ ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു എന്നത് കൗതുകകരമായ അറിവായിരുന്നു. വീരസവർക്കറെയും സുഭാഷ് ചന്ദ്രബോസിനെയും പോലുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യസമര സേനാനികൾ ദേവീ ഉപാസകരായിരുന്നു എന്ന പരാമർശം ഭാരതീയ വീരഗാഥകളുമായുള്ള ശാക്തേയത്തിന്റെ ബന്ധം വെളിപ്പെടുത്തുന്നു.

ലളിതമായ ഭാഷയിൽ, എന്നാൽ വളരെ ആഴത്തിൽ വിഷയങ്ങൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന ഈ പുസ്തകം വരും തലമുറയ്ക്ക് തങ്ങളുടെ വേരുകൾ അന്വേഷിക്കാനുള്ള ഒരു വഴികാട്ടിയാകും എന്നതിൽ സംശയമില്ല. കേവലം ഒരു ക്ഷേത്രചരിത്രത്തിനപ്പുറം, മനുഷ്യനും പ്രകൃതിയും ഈശ്വരനും ഒന്നാകുന്ന ഒരു ദർശനം ഇതിലുണ്ട്.

ഇത്തരമൊരു ഉദ്യമത്തിന് മുതിർന്ന താങ്കളെ എല്ലാവിധ ആശംസയോടും ഹൃദയപൂർവ്വം അഭിനന്ദിക്കുന്നു.🙏🏻

സ്നേഹത്തോടെ,
ഒരു വായനക്കാരി